مسئولیت ناشی از داشتن وسیله نقلیه و حق بیمه

در تمدن کنونی اتومبیل نقش مهمی را در زندگی ایفا می کندو حوادث ناشی از رانندگی در زمره سرگرمی های اسفبار ساکنان شهرهای بزرگ شده وخانواده های زیادی هستند که از این وسیله خطرناک آسیب دیده اند.بنابراین اگر هر زیان دیده ای ناچار به اثبات تقصیر راننده و گرفتار تشریفات طولانی دادرسی های مدنی شود,آرامش اجتماعی به هم می ریزد و دیگر فرصتی برای سایر کارها باقی نمی ماند.

قانون مسئولیت مدنی مصوب 1339برای این درد درمانی نیاورد,ولی در قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی مصوب 1347 اعلام شد که:((کلیه دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی و انواع یدک و تریلر متصل به وسایل مزبور و قطارهای راه آهن اعم از اینکه اشخاص حقیقی یا حقوقی باشند ,مسئول جبران خسارت بدنی و مالی هستند که در اثر حوادث وسایل نقلیه مزبور و یا محمولات آنها به اشخاص ثالث وارد شود...))

نکته ای را که در آغاز این گفتار باید به آن توجه داشت این است که مسئولیت دارنده اتومبیل در برابر زیان دیده مانع از مسئولیت کسی که که در اثر تقصیر خود باعث ورود ضرر شده است نخواهد بود.در نتیجه اگر مالک اتومبیلی آن را به دوست بی احتیاط خود بدهد و آن دوست در اثر سرعت زیاد آسیبی به رهگذر برساند ,دارنده اتومبیل و راننده خطاکار ,هرکدام به عنوانی در برابر رهگذر مسئولیت دارند.

در حوادث رانندگی,به طور معمول تقصیر را راننده مرتکب می شود نه دارنده. به اضافه در این قانون مسئولیت هرگونه انفجار و آتش سوزی اتومبیل نیز به عهده دارنده آن تحمیل شده است .تکلیف مربوط به حفاظت وسیله نقلیه از اضرار به دیگری در واقع مسئول شناختن دارنده درباره حوادثی است که تقصیر ندارد و هیچ انسان متعارفی نیز نمی توانداز آن اجتناب کند:آنچه قانونگذار بر دارنده اتومبیل تحمیل کرده بیش از انتظاری است که از انسان متعارف می توان داشت.بدین ترتیب,مفهوم تقصیری که به دارنده اتومبیل نسبت می دهند با قواعد عمومی سازگار نیست و تنها در صورتی می توان آن را توجیه کرد که متعهد به حفاظت فرض شود.((تعهد به حفاظت)) نیز ,به صورت تعهد به نتیجه,تعبیر تازه ای از مسئولیت نوعی دارنده است.

دارنده وسیله نقلیه کیست ؟

کلمه ((دارنده))مبهم است و از آن به خوبی بر نمی آید که مقصود مالک است یا متصرف یا هر دو.برای مثال اگر کسی اتومبیلی بخرد و آن را به بنگاه مسافربری اجاره بدهد ,چه کسی مسئول حوادث ناشی از آن است ,مالک یا متصدی بنگاه؟همچنین,هرگاه دزدی اتومبیلی را برباید و هنگام راندن با اتومبیل دیگری تصادم کند ,آیا مالک مسئول جبران خسارت است یا دزد ؟

از مفاد ماده یک قانون بیمه اجباری,که دارنده وسیله نقلیه را مکلف به بیمه کردن مسئولیت خود کرده است ,و همچنین از ماده 3 همان قانون که مقرر می دارد :((از تاریخ انتقال وسیله نقلیه ,کلیه تعهدات ناشی از قرارداد بیمه به منتقل الیه وسیله نقلیه منتقل می شود...))به خوبی بر می آید که مقصود از ((دارنده))مالک اتومبیل است.ولی جواب این سوال به دست نمی آید که ,آیا مسئولیت مالک به دلیل حق عینی است که بر وسیله نقلیه دارد و بنابراین تا زمانی که این حق از بین نرفته است مسئولیت نیز باقی است, یا به خاطر سلطه ایست که مالک بر آن دارد؟

در صورتی که احتمال نخست ترجیح داده شود ,هیچ حادثه ای جز انتقال مالکیت نمی تواند مسئول را تغییر دهد و مالک هم ضامن همه خساراتی است که از وسیله نقلیه به دیگران می رسد, خواه سلطه معنوی او بر آن باقی یا در نتیجه قرارداد خصوصی و سرقت از بین رفته باشد.بر عکس در صورت تقویت احتمال دوم ,مواد 1و3 قانون بیمه اجباری ناظر به مورد غالب است:بدین معنی که ,چون به طور معمول مالک بر مال خود سلطه دارد و اوست که باید در انتفاع از وسیله نقلیه احتیاط کند و به دیگران ضرر نرساند ,قانونگذار او را مسئول قرار داده است.بنابر این اگر به دلایل قانونی یا قهری این سلطه معنوی از بین برود ,دیگر نباید او را مسئول شناخت.

این احتمال قوی تر به نظر می رسد .زیرا مسئول شناختن مالک,تنها به این دلیل که حق عینی بر وسیله نقلیه دارد,با هیچ منطقی قابل توجیه نیست.درست است که اجباری بودن بیمه از سنگینی حکم قانون می کاهد ,ولی در حالتی که مالک مسئولیت خود را بیمه نکرده است مسئول شناختن او نسبت به تصادمی که سارق اتومبیل او با دیگران کرده است عادلانه به نظر نمی رسد.

معنی شخص ثالث:

(برای خواندن ادامه مقاله بر روی ادامه مطلب کلیک کنید)                         ۲/۲/۸۷

ادامه نوشته

شرکت های بیمه

 

 

                                       

 

 

مدتی قبل از تلویزیون یک آگهی بازرگانی دیدم که خیلی من را متعجب کرد.....

                                                

                                                      بیمه وکالت

 

مربوط به یکی از شرکتهای خصوصی بود

با دفتر این شرکت تماس گرفتم و جزئیات را پرسیدم.کارمند بیمه همه خدمات آن را برای من تشریح کرد.

این نوع خدمات به این صورت است که شرکت بیمه با گرفتن مبلغی نه چندان کم افراد را تحت پوشش بیمه وکالت قرار می دهد .

شخصی که بیمه وکالت داشته باشد برای مدتی معین می تواند از وکیلی که شرکت بیمه تعیین می کند استفاده کند

 

به نظر من این نوع بیمه تنها یک ترفند تبلیغاتی است. چون افرادی که به وکیل نیاز پیدا می کنند از دو حال خارج نیستند. یا قادر به پرداخت حق الوکاله یک وکیل نیستند یا اینکه از تمکن مالی برخوردارند و به راحتی می توانند حق الوکاله یک وکیل مجرب پرداخت کنند. بحث ما در مورد دسته اول است که قدرت مالی ندارد.

شاید در وهله اول این گونه به نظر برسد که بیمه وکالت  افراد کم بضاعت مناسب است.

ولی باید این نکته رو عرض کنم

طبق ماده 23 آیین نامه وکالت یکی از فعالیت های بسیار مفید کانون وکلای دادگستری انتخاب وکیل معاضدتی یا تسخیری برای افرادی است که بضاعت مالی ندارند.

 

وکیل تسخیری در پرونده های کیفری انتخاب می شود و در پایان کار هیچ گونه وجهی تحت عنوان حق الوکاله از شخص (متهم) دریافت نمی شود.

 

وکیل معاضدتی مربوط به پرونده های حقوقی و مالی است . در صورتی که شخص در دادگاه پیروز شود مکلف است از مقدار پولی که در دادگاه پیروز می شود درصدی به وکیل خود بدهد (مثل پرونده های مطالبه مهریه).و در صورت باخت الزامی به پردهخت هزینه ندارد

 

هر یک از وکلا در طول سال 3 بار به عنوان وکیل معاضدتی یا تسخیری انتخاب می شوند

 

با این حساب بیمه وکالت چندان مفید به نظر نمی رسد و همانطور که قبلاً اشاره کردم بیشتر یک ترفند تبلیغاتی است که شرکت های خصوصی بکار می برند..

 

امروزه در همه کشور های دنیا شرکت های بیمه فعالیت می کنند که در اکثر آن ها شرکت های بیمه خصوصی یا نیمه دولتی هستند در کشور ما اکثرشرکت های بیمه دولتی هستند و تعدادی هم شرکت  خصوصی فعالیت می کنند.......

 

( برای خواندن ادامه مقاله بر روی ادامه متن کلیک کنید )

 

ادامه نوشته